Hoe werkt een warmtepomp? Van koudemiddel tot COP

Een warmtepomp verplaatst warmte in plaats van die op te wekken. Een koudemiddel neemt buiten warmte op, een compressor perst het op hogere druk en temperatuur, en de warmte gaat naar cv-water of lucht. Volgens Milieu Centraal levert 1 kWh stroom zo 3 tot 5 kWh warmte.

De vier stappen

1. Verdampen: het koudemiddel neemt warmte op uit lucht, bodem of ventilatielucht en wordt gas.
2. Comprimeren: de compressor verhoogt druk en temperatuur.
3. Condenseren: het gas geeft warmte af aan het verwarmingswater of de binnenlucht en wordt vloeistof.
4. Expanderen: een expansieventiel verlaagt de druk en het circuit begint opnieuw.

Het koudemiddel zit in een gesloten circuit. Volgens Milieu Centraal worden naast synthetische koudemiddelen steeds vaker natuurlijke middelen zoals propaan gebruikt, en kan er tijdens de levensduur wat lekken. Daarom is certificering van de installateur van belang.

Wat betekent COP?

De COP (coefficient of performance) is de verhouding tussen afgegeven warmte en opgenomen elektriciteit op een bepaald meetmoment. Een COP van 4 betekent 4 kWh warmte per kWh stroom. De waarde daalt bij een lagere buitentemperatuur en een hogere aanvoertemperatuur.

SCOP: het jaargemiddelde

De SCOP (seasonal COP) is het gemiddelde over een stookseizoen onder genormeerde omstandigheden en zegt meer over het verwachte rendement dan de COP. Vraag bij elke offerte naar de SCOP bij de aanvoertemperatuur van jouw woning, want de waarde hangt af van de temperatuur waarbij is gemeten. Het werkelijke rendement hangt af van isolatie, afgiftesysteem en instelling.

Waarom lage temperatuur zuiniger is

Hoe kleiner het temperatuurverschil dat de warmtepomp moet overbruggen, hoe hoger het rendement. Daarom passen vloerverwarming en grote radiatoren (aanvoer rond 45 tot 55 graden volgens Milieu Centraal) goed bij een warmtepomp. Een hybride toestel schakelt de cv-ketel bij als de vraag hoog is.

Kan een warmtepomp ook koelen?

Sommige typen kunnen omkeren en koelen. Dat hangt af van het toestel en het afgiftesysteem. Vraag dit expliciet na als je passieve of actieve koeling wilt.

Ga verder met de soorten warmtepompen, het verbruik of de complete gids. Wil je een installatie laten uitrekenen, zie dan warmtepomp offerte aanvragen.

Veelgestelde vragen

Wat is een goede COP voor een warmtepomp?

Milieu Centraal noemt 3 tot 5 kWh warmte per kWh stroom. Kijk bij vergelijking liever naar de SCOP bij jouw aanvoertemperatuur dan naar de hoogste COP in de folder.

Werkt een warmtepomp bij vorst?

Ja, een lucht-water warmtepomp haalt ook bij vorst warmte uit de lucht, maar het rendement daalt naarmate het kouder wordt. Een hybride toestel laat de ketel bijspringen bij felle kou.